تأکید سرمایه‌گذاران خطرپذیر بر توسعه بازار، تجاری‌سازی فناوری و حمایت هدفمند از شرکت‌های فعال در حوزه ساخت افزایشی
به گزارش روابط عمومی پارک علم و فناوری دانشگاه تهران، در دومین روز از رویداد ملی ساخت افزایشی ۲۰۲۶، پنل تخصصی «اقتصاد و سرمایه‌گذاری در فناوری‌های نوظهور؛ ساخت افزایشی» با حضور جمعی از مدیران صندوق‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر، فعالان حوزه سرمایه‌گذاری و اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران برگزار شد.
در این پنل، دکتر محمدرضا صادقی‌مقدم، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران؛ دکتر علیرضا زمانی، عضو هیئت‌مدیره صندوق سرمایه‌گذاری خطرپذیر فولاد مبارکه؛ دکتر امین پیرایش، مدیرعامل صندوق پژوهش و فناوری غیردولتی سرمایه‌گذاری خطرپذیر شرکتی آریوژن؛ دکتر محمدصادق خیاطیان، عضو هیئت‌مدیره صندوق پژوهش و فناوری غیردولتی سرمایه‌گذاری خطرپذیر شرکتی صنایع پتروشیمی خلیج فارس؛ دکتر علی موسوی، مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری ایران و فرانسه؛ دکتر سیاوش ملکی‌فر، مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری شناسا و دکتر محمدرضا ممتاز، معاون سرمایه‌گذاری و امور شرکت‌های صندوق سرمایه‌گذاری خطرپذیر فولاد مبارکه حضور داشتند.مدیریت این پنل را دکتر آصف کریمی، معاون توسعه فناوری پارک علم و فناوری دانشگاه تهران، بر عهده داشت.
ضرورت سرمایه‌گذاری مستمر و توسعه فناوری از درون صنایع بزرگدر ابتدای این نشست، دکتر آصف کریمی با اشاره به نقش فولاد مبارکه در حمایت از فناوری‌های نوظهور، درباره تداوم حمایت‌های این مجموعه از توسعه فناوری ساخت افزایشی پرسش کرد.دکتر علیرضا زمانی با تأکید بر اهمیت سرمایه‌گذاری در توسعه فناوری اظهار کرد: پیشرفت‌های امروز صنعت بدون بهره‌گیری از فناوری‌های نوین امکان‌پذیر نبود. وی با اشاره به ظرفیت‌های قانونی از جمله اعتبار مالیاتی، توسعه فناوری از درون صنایع بزرگ را یکی از رویکردهای مهم دانست و افزود: توسعه فناوری فرایندی هزینه‌بر است و در این حوزه همواره نیاز به سرمایه‌گذاری وجود دارد. به همین دلیل، سرمایه‌گذاری خطرپذیر در شرکت‌های کوچک و فناور با هدف کمک به رشد و بلوغ محصولات و کسب‌وکارهای نوآور دنبال می‌شود.
در ادامه، دکتر محمدرضا ممتاز با اشاره به اقدامات انجام‌شده در مجموعه فولاد مبارکه در زمینه توسعه فناوری و سرمایه‌گذاری خطرپذیر، بر اهمیت ایجاد بازار برای محصولات شرکت‌های دانش‌بنیان تأکید کرد.وی با بیان اینکه راه‌اندازی یک کسب‌وکار فناورانه علاوه بر دانش تخصصی، به نیروی انسانی و تجهیزات نیاز دارد، خاطرنشان کرد: مهم‌ترین مسئله، تجاری‌سازی دستاوردها و ایجاد بازار برای محصولات فناورانه است. فولاد مبارکه با فراهم کردن فرصت ورود شرکت‌های دانش‌بنیان به زنجیره تأمین خود، زمینه مناسبی برای معرفی و عرضه توانمندی‌های این شرکت‌ها ایجاد کرده است.ممتاز همچنین با اشاره به وجود حدود ۲۱۳ هزار کد تعمیراتی در مجموعه فولاد مبارکه، این ظرفیت را بازاری گسترده برای ارائه محصولات و خدمات شرکت‌های فناور دانست و بر تداوم حمایت از ایده‌ها و کسب‌وکارهای دانش‌بنیان تأکید کرد.
مدیریت ریسک و اهمیت انتخاب تیم‌های توانمند در سرمایه‌گذاری
در بخش دیگری از پنل، دکتر آصف کریمی موضوع مدیریت ریسک در سرمایه‌گذاری‌های خطرپذیر را مطرح کرد.دکتر امین پیرایش با اشاره به ضرورت توجه به هزینه فرصت در صنایع مختلف، توضیح داد که بخش قابل‌توجهی از قراردادهای سرمایه‌گذاری در این حوزه بر مبنای مشارکت مدنی و دریافت سهام شرکت‌ها تنظیم می‌شود. وی همچنین یکی از عوامل مؤثر در موفقیت سرمایه‌گذاری را برخورداری از تیم اجرایی و مدیریتی توانمند در ساختار صندوق‌های سرمایه‌گذاری عنوان کرد.
چالش‌های بازار سرمایه و ضرورت ایجاد سازوکارهای جدید تأمین مالی
دکتر آصف کریمی در ادامه، با طرح پرسشی درباره راهکارهای ورود شرکت‌های دارای محصولات فناورانه به بازارهای مالی و جذب سرمایه، زمینه طرح دیدگاه‌های کارشناسی را فراهم کرد.دکتر محمدرضا صادقی‌مقدم با تشریح چالش‌های تأمین مالی فناوری‌های نوظهور، به تأثیر شرایط تورمی و تهدیدهای اقتصادی بر فضای سرمایه‌گذاری اشاره کرد و گفت: یکی از مسائل مهم بازار سرمایه، محدودیت در امکان خروج سرمایه‌گذاران از سرمایه‌گذاری‌ها و ضعف سازوکارهای ادغام و تملک (M&A) است.وی با تأکید بر ضرورت تقویت ابزارهای مالی و تنوع‌بخشی به روش‌های ارائه ضمانت‌نامه، استفاده از ظرفیت سکوهای تأمین مالی و ایجاد بازار ثانویه را از جمله راهکارهای بهبود شرایط سرمایه‌گذاری دانست.صادقی‌مقدم همچنین با اشاره به تفاوت ساختار بازار سرمایه ایران و برخی بازارهای پیشرو جهان، بر ضرورت توسعه سرمایه‌گذاری در فناوری‌های نوظهور، به‌ویژه هوش مصنوعی، و اصلاح قوانین و مقررات برای تسهیل ورود کسب‌وکارهای فناوری‌محور به بازار سرمایه تأکید کرد.
توسعه همکاری‌های بین‌المللی و بهره‌گیری از ظرفیت گرنت‌های پژوهشی
در ادامه، دکتر آصف کریمی با اشاره به محدود شدن منابع مالی و ضرورت بهره‌گیری از فرصت‌های بین‌المللی، موضوع ظرفیت همکاری‌های مشترک و استفاده از گرنت‌های بین‌المللی را مطرح کرد.دکتر علی موسوی به ظرفیت همکاری میان مجموعه‌های نوآور ایرانی و آفریقایی اشاره کرد.وی با بیان اینکه برخی موانع فرهنگی در زیست‌بوم نوآوری نیز می‌تواند بر فرایند سرمایه‌گذاری تأثیرگذار باشد، بر ضرورت شکل‌گیری مشارکت‌های واقعی و متوازن میان طرف‌های بین‌المللی تأکید کرد.موسوی همچنین با اشاره به ظرفیت گرنت‌های بین‌المللی، توسعه همکاری‌های مشترک میان دانشگاه‌ها و شرکت‌های فناور ایرانی و خارجی را فرصتی برای گسترش بازار محصولات و پیشبرد طرح‌های نوآورانه دانست و بر اهمیت تولید محصولات مشترک با مشارکت و برند مشترک طرفین تأکید کرد.
معیارهای سرمایه‌گذاری؛ از توانمندی تیم تا زمان ورود فناوری به بازار
در بخش پایانی نشست، دکتر آصف کریمی موضوع دلایل رد درخواست‌های سرمایه‌گذاری و معیارهای تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران را مطرح کرد.دکتر علیرضا زمانی با اشاره به مفهوم سرمایه‌گذاری صبورانه (Patient Fund) در سرمایه‌گذاری خطرپذیر شرکتی، اظهار کرد: هدف از این نوع سرمایه‌گذاری، ایجاد ارزش افزوده برای مجموعه‌های صنعتی و هلدینگ‌ها در بلندمدت است.وی با تأکید بر اهمیت ارزیابی دانش فنی و توانمندی تیم اجرایی، انتخاب تیم مناسب را از نخستین معیارهای تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران دانست و به اهمیت زمان ورود فناوری به بازار (پنجره فرصت فناوری) اشاره کرد. به گفته وی، زمان‌بندی سرمایه‌گذاری و میزان بلوغ فناوری، نقش تعیین‌کننده‌ای در بازدهی و موفقیت سرمایه‌گذاری دارند.در همین زمینه، دکتر محمدرضا ممتاز نیز با اشاره به تجربه سرمایه‌گذاری فولاد مبارکه اظهار کرد: تاکنون در این مجموعه سرمایه‌گذاری‌ها به‌صورت موردی و متناسب با شرایط هر کسب‌وکار مدیریت شده و حتی در برخی موارد، خروج از سرمایه‌گذاری در زنجیره تأمین انجام شده است. وی انتخاب صحیح تیم و احراز صلاحیت و توانمندی اعضای آن را از مهم‌ترین معیارهای ورود به سرمایه‌گذاری عنوان کرد.
این پنل با تبادل دیدگاه‌ها و بررسی چالش‌ها و فرصت‌های تأمین مالی فناوری‌های نوظهور، بر ضرورت هم‌افزایی میان صنایع بزرگ، صندوق‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر، دانشگاه‌ها و شرکت‌های فناور تأکید کرد؛ هم‌افزایی‌ای که می‌تواند مسیر تجاری‌سازی دستاوردهای فناورانه، توسعه بازار و تقویت جایگاه فناوری ساخت افزایشی در کشور را هموار سازد.
