توسعه خدمات تخصصی کنترل کیفیت داروهای زیستی در پارک علم و فناوری دانشگاه تهران؛ گامی در مسیر کاهش وابستگی به خدمات خارجی

شرکت فناور مستقر در پارک علم و فناوری دانشگاه تهران، با ارائه خدمات تخصصی در حوزه کنترل کیفیت و مشخصه‌یابی فرآورده‌های زیستی و زیست‌مشابه، گام مؤثری در حمایت از صنعت زیست‌فناوری دارویی کشور، کاهش وابستگی به آزمایشگاه‌های خارجی و تسریع فرایند توسعه و تولید داروهای پیشرفته برداشته است.

به گزارش روابط عمومی پارک علم و فناوری دانشگاه تهران، دکتر علیرضا عزیزی، مدیرعامل شرکت لیوژن فارمد، با اشاره به مأموریت این مجموعه در توسعه خدمات تخصصی کنترل کیفیت محصولات بیولوژیک و بیوسیمیلار اظهار کرد: لیوژن فارمد با هدف ارتقای کیفیت، ایمنی و اطمینان‌پذیری فرآورده‌های زیست‌دارویی، مجموعه‌ای از خدمات تخصصی شامل شناسایی و مشخصه‌یابی بانک‌های سلولی (Cell Bank Characterization)، مطالعات پاک‌سازی و غیرفعال‌سازی ویروسی (Viral Clearance Studies)، آزمون‌های ژنتیک مولکولی، آزمون‌های سلولی و مشخصه‌یابی پروتئین‌ها را به شرکت‌های داروسازی و زیست‌فناوری ارائه می‌کند.
وی افزود: این شرکت همچنین در زمینه تأمین کیت‌های کنترل کیفیت، از جمله کیت‌های سنجش بقایای ژنوم میزبان (Host Cell DNA)، و مواد اولیه مولکولی نظیر کیت‌های استخراج اسیدهای نوکلئیک و آنزیم‌های مولکولی، از طریق تأمین‌کننده سیناکلون فعالیت دارد و تلاش می‌کند با فراهم‌کردن خدمات و تجهیزات موردنیاز، مسیر توسعه، ارزیابی و تولید محصولات زیستی را برای فعالان این صنعت تسهیل کند.
شناسایی یک نیاز راهبردی در صنعت داروسازی کشور
مدیرعامل لیوژن فارمد درباره شکل‌گیری این شرکت گفت: ایده تأسیس لیوژن از شناسایی یکی از نیازهای مهم صنعت داروسازی کشور، یعنی دسترسی به خدمات تخصصی کنترل کیفیت و مشخصه‌یابی فرآورده‌های دارویی، به‌ویژه محصولات بیولوژیک و زیست‌مشابه، شکل گرفت. در گذشته، وابستگی به شرکت‌ها و آزمایشگاه‌های خارجی علاوه بر تحمیل هزینه‌های بالا، موجب طولانی‌شدن زمان انجام آزمون‌ها و دریافت نتایج می‌شد و این موضوع می‌توانست روند توسعه و تولید محصولات دارویی را با چالش مواجه کند.
عزیزی ادامه داد: بر همین اساس، لیوژن فارمد با هدف کاهش هزینه‌های برون‌سپاری، تسریع ارائه خدمات، دسترسی به نتایج قابل اتکا و فراهم‌کردن امکان بهره‌مندی شرکت‌های داروسازی داخلی از خدمات تخصصی و استاندارد تأسیس شد. رویکرد ما توسعه دانش فنی و تقویت توانمندی‌های تخصصی در داخل کشور و هموارسازی مسیر تولید محصولات دارویی باکیفیت است.
ارائه خدمات تخصصی برای تضمین کیفیت و ایمنی فرآورده‌های زیستی
وی با تشریح دامنه فعالیت‌های تخصصی شرکت بیان کرد: خدمات لیوژن فارمد در حوزه‌های مختلفی از جمله بررسی هویت، خلوص و ویژگی‌های بانک‌های سلولی، شناسایی عوامل ناخواسته و آلودگی‌های احتمالی، ارزیابی ویژگی‌های ژنتیکی با استفاده از روش‌های مولکولی، بررسی عملکرد و ویژگی‌های زیستی سلول‌ها و همچنین ارزیابی ساختار و کیفیت پروتئین‌های درمانی ارائه می‌شود.
به گفته وی، اجرای این آزمون‌ها نقش مهمی در شناسایی تغییرات احتمالی، اطمینان از یکنواختی و پایداری محصولات و بررسی انطباق آن‌ها با الزامات کیفی دارد. همچنین، ارائه داده‌های تحلیلی معتبر و به‌موقع می‌تواند به تصمیم‌گیری علمی و دقیق‌تر شرکت‌های داروسازی در مراحل تحقیق، توسعه و تولید کمک کند.
رقابت‌پذیری با تکیه بر دانش فنی، سرعت و هزینه مناسب
مدیرعامل لیوژن فارمد درباره مزیت رقابتی این مجموعه اظهار کرد: توسعه کیت‌های کنترل کیفیت مبتنی بر فناوری Real-Time PCR و ارائه خدمات معتبرسازی غیرفعال‌سازی ویروسی، با هدف دستیابی به نتایج دقیق و قابل اعتماد، کاهش هزینه‌های برون‌سپاری خارجی و کوتاه‌ترکردن زمان پاسخ‌گویی انجام شده است.
عزیزی با اشاره به فعالیت شرکت‌های بین‌المللی در این حوزه، از مجموعه‌هایی مانند Charles River، Merck و Sartorius به‌عنوان فعالان شناخته‌شده بازار خدمات مرتبط نام برد و افزود: وجه تمایز لیوژن فارمد، ترکیب دانش فنی تخصصی، پاسخ‌گویی سریع، هزینه رقابتی و شناخت دقیق نیازهای شرکت‌های داروسازی داخلی است؛ عواملی که می‌توانند زمینه‌ساز توسعه همکاری‌های پایدار با فعالان این صنعت باشند.
توسعه زیرساخت‌های تخصصی؛ از چالش‌ها تا فرصت‌های پیش‌رو
وی در ادامه، تأمین تجهیزات پیشرفته و مواد مرجع تخصصی، دسترسی به فناوری‌های روز، انتقال دانش فنی و تربیت نیروی انسانی متخصص را از مهم‌ترین چالش‌های این حوزه دانست و گفت: طراحی و بهینه‌سازی روش‌های آزمون، معتبرسازی فرایندها و اطمینان از صحت، تکرارپذیری و قابلیت اعتماد نتایج، نیازمند سرمایه‌گذاری، زمان و دانش فنی قابل توجهی است. وی افزود: محدودیت دسترسی به برخی کیت‌ها و مواد مصرفی تخصصی نیز از دیگر موانع توسعه این فعالیت‌هاست. با این حال، در لیوژن فارمد تلاش کرده‌ایم از طریق توسعه مستمر روش‌های آزمون، ارتقای زیرساخت‌های آزمایشگاهی و اجرای کنترل‌های دقیق کیفی، این چالش‌ها را مدیریت کنیم و خدماتی قابل اعتماد و متناسب با الزامات صنعت داروسازی ارائه دهیم.
نقش‌آفرینی در ارتقای توان صنعت زیست‌فناوری دارویی کشور
عزیزی با تأکید بر اهمیت توسعه خدمات کنترل کیفیت در داخل کشور تصریح کرد: دسترسی تولیدکنندگان داروهای زیستی و زیست‌مشابه به خدمات تخصصی داخلی، علاوه بر کاهش هزینه‌ها و زمان موردنیاز برای ارسال نمونه‌ها به آزمایشگاه‌های خارجی، امکان دریافت سریع‌تر نتایج و بهره‌مندی از پشتیبانی فنی را فراهم می‌کند.
وی ادامه داد: این ظرفیت می‌تواند مسیر تحقیق، توسعه و تجاری‌سازی داروهای پیشرفته را هموارتر سازد و با تقویت دانش فنی و زیرساخت‌های تخصصی داخلی، به ارتقای کیفیت و ایمنی داروهای تولید داخل و کاهش وابستگی صنعت داروسازی کشور به خدمات خارجی کمک کند.
توسعه بازارهای داخلی و گسترش حضور در بازارهای بین‌المللی
مدیرعامل لیوژن فارمد در تشریح بازارهای هدف این شرکت گفت: شرکت‌های داروسازی تولیدکننده داروهای زیستی و زیست‌مشابه، مجموعه‌های فعال در حوزه زیست‌فناوری، واحدهای تحقیق و توسعه دارویی و مراکز تخصصی کنترل کیفیت فرآورده‌های زیستی، مهم‌ترین گروه‌های مخاطب و مشتریان خدمات این مجموعه هستند.
وی حضور در نمایشگاه‌های تخصصی دارویی، زیست‌فناوری و صنایع وابسته را از ابزارهای مؤثر توسعه بازار و ایجاد همکاری‌های جدید دانست و افزود: لیوژن فارمد تاکنون بخشی از خدمات خود را به بازارهای خارج از کشور نیز ارائه کرده است و در برنامه‌های آتی، توسعه سبد خدمات و محصولات، ارتقای انطباق با استانداردها و الزامات بین‌المللی و گسترش شبکه ارتباطات تجاری را با هدف افزایش دامنه صادرات خدمات تخصصی دنبال می‌کند.
عزیزی در پایان خاطرنشان کرد: تمرکز ما در ادامه مسیر، توسعه همکاری با شرکت‌های داروسازی داخلی، شناسایی فرصت‌های جدید در بازارهای منطقه‌ای و بین‌المللی و معرفی ظرفیت‌های تخصصی کشور در حوزه کنترل کیفیت فرآورده‌های زیستی است. امیدواریم با توسعه این توانمندی‌ها، سهم مؤثری در پیشرفت صنعت زیست‌فناوری دارویی کشور ایفا کنیم.